BTW / Cüzdan / Şifre / Transfer / DPOS / Delegelik / Oy Verme ve dahası

#1
Telegram grubumuzda ara sıra güncelleyerek paylaştığım yazılarımı foruma da taşımaya karar verdim.

Tüm yazıların sonunda belirttiğim gibi Dev-team'de yer almadığımı, admin olmadığımı ve teknik konulara çok da hakim olmadığımı bilmenizi isterim.

BTW ile ilgili tüm yazılarım, bugüne kadar web sitesinden, telegram grubundan, adminlerin ve dev-team'in yazdıklarından okuduklarıma ve anladıklarıma dayalıdır.

Ayrıca internette kripto dünyası ile alakalı konularda yaptığım okumalar da yazılarıma katkı sağladı. Yazılarım BTW'yi eleştirme değil, tanıtma ve geliştirilmesine yardım etme amaçlı olarak olumlu dille yazılmış metinlerdir.

Eksik veya hatalı bulduğunuz yerleri Telegram BTW Türkçe grubundan bana bildirebilirsiniz. Grubu sürekli takip ediyorum, gözümden kaçmaz. Kendi aranızda dilediğiniz gibi paylaşabilirsiniz. İnternette ise bu sayfayı kaynak göstermenizi yada Alex Supertramp adından bahsetmenizi rica ederim. Alttaki cevaplar bölümünde her konuyu ayrı ayrı, anladığım kadar anlatacağım. Keyifli okumalar.
--- --- --- --- --- --- --- --- --- --- --- --- --- ---
Bu arada en baştan yazayım, faydalandığım kaynaklardan bazıları şunlardır:

Kişisel Web Cüzdanı:
https://wallet.bitcoinwhite.org/

İngilizce Sık Sorulanlar:
https://bitcoinwhite.org/docs2.0/

BTW'nin Türkçe White Paper'ı:
https://bitcoinwhite.org/doc/BTW-WP-tr.pdf

Transferlerinizi Takip Etmek İçin BTW Explorer:
http://62.210.53.73:6040/


Telegram İngilizce BTW grubu:
https://t.me/BTW_Community

Telegram Türkçe BTW grubu:
https://t.me/btwturkey

Dünyadaki kripto borsaların hacimlerine göre sıralaması:
https://coinmarketcap.com/exchanges/volume/24-hour/

DPOS mucidi Dan Larimer'in Dpos hakkında yazdığı white-paper ve yorumlar kısmındaki özeleştirisi:
https://steemit.com/dpos/@dantheman/dpos-consensus-algorithm-this-missing-white-paper

Bazı DEX örnekleri:
https://coinsutra.com/best-decentralized-exchanges-dex/


DPOS kullanılan bazı coinler
https://cryptodelver.com/algorithm/dpos

POS Sistemi Açıklaması
http://www.bitcoinakademi.org/proof-of-stake-nedir/

--- --- --- --- --- --- --- --- --- --- --- --- --- ---
Son olarak, bir amme hizmeti, hayatınızı kolaylaştıran bir telegram botu:
Coin Market Cap Bot. Belirlediğiniz coinin anlık fiyatını, yükselişini inişini size bildirir.
@coinmarketcapcombot diye Telegram'da aratın.

Anlık BTW fiyatı almak için:
Kurulum yaparken önce start komutu verin, ardından BTW yazın.
New Notification komutu verin, tekrar BTW yazın.
Single/Regular şeklinde şıklar gelecek.
Single seçerseniz günde 1 kere fiyat bildirimi alırsınız.
Regular seçerseniz 1 cent ile 1 dolar arasında bir miktar belirleyip fiyat bu seviyede inip çıkınca bildirim alabilirsiniz.
Ayrıca dilediğiniz zaman bot menüsünden Current Price'a tıklayarak anlık fiyatı öğrenebilirsiniz.

Şimdi aşağıdan okumaya devam edebilirsiniz. :)
 
Last edited:
#2
BTW nedir? Token nedir? Coin nedir?

Ne gereği var bunların?



Her şeyden önce Bitcoin White bir token değil, bir coin. Adında Bitcoin var, ama Bitcoin ile adı dışında bir bağı yok. Kripto piyasasında telif hakkı falan yoktur, sıkıntı olmuyor, merak etmeyin.

Yeni çıkan herşeyi Etherdelta’da görmeye alışık arkadaşlar için de belirtelim, Ethereum ile de bir bağı yok.


Aramızda sıklıkla soruluyor, “BTW’nin işlevi ne?” diye. Bu soru genellikle “kısa” bir çalışma sonucu ortaya çıkan yüzlerce ve çoğu Ethereum bazlı (erc20) olan token’ın kendilerini pazarlama stratejisinden kaynaklanıyor. Token dediğimiz şey, bir coin’in altyapısı kullanılarak sadece belirli bir konuda nakit yerine kullanılacak sanal bir kupon, bir jeton üretilmesidir.


Piyasadaki projelerden mutlaka duymuşsunuzdur. İsim vermeden örnek vereyim. Biri mesela havaalanlarında Duty Free’lerde vergi iadesi almak için kullanılacakmış, bir diğeri seyahat ettiğiniz yerlerde macera aktiviteleri satan yerlerde geçerli olacakmış, bir başkası youtube benzeri bir sitede beğendiğiniz videoya bahşiş bırakmanızı sağlayacakmış vesaire.


Bir çoğu henüz doğmamış çocuğa don biçme aşamasında olsalar da, blockchain teknolojisinin kullanılabileceği yerleri gösterdikleri için faydalılar tabii ki. Kısaca, çoğu token aslında belirli bir markette kullanılabilen bir indirim kuponu yada indirim kartı gibi birşeydir. Fark şu ki, bu indirim kuponu borsada değer kazanıp kaybetmeye açıktır. Dolayısıyla sizin macera aktivitesi ile işiniz olmasa da, bu token’ı alıp satarak para kazanabilirsiniz.


Peki ya coin? Coin kendine özel blok zinciri bulunan yapıdır. Bitcoin, Ethereum, Waves gibi coinler başka bir platforma ihtiyaç duymayıp kendi altyapıları üzerinde çalışırlar. Ve işte bunları kupona değil de, tam olarak paraya benzetebiliriz. Geleceğin parası bir token değil, bir coin olacaktır. BTW de bir coindir ve gelecek vaat etmektedir.


Coinler bir diğerinin eksikliklerini kapatmak üzere ortaya çıkarlar. Bitcoin bir ilktir. Piyasanın altınıdır. Ancak yüksek transfer ücreti, yavaş transfer hızı, mining maliyeti ve merkeziyetsiz kripto paranın ruhuna aykırı olarak özellikle Çin’de yoğunlaşan mining çiftlikleri (darphaneler) Bitcoin’i sürekli kullanılabilecek bir coin olmaktan alıkoyuyor.


Kişisel görüşüme göre Lightning Network gibi şu an geliştirilmekte olan hızlı ve ucuz transfer yöntemleri dahi Bitcoin’i çok kullanışlı hale getiremeyecek, sadece ömrünü birkaç yıl daha uzatacak. Ancak alternatif coinlerden biri belki de tüm temel eksikleri kapatacak ve ekonomide rahatça ve güvenle kullanılabilecek bir hale gelecek. BTW de buna aday.


Kripto paraların yaşayabilmesi için aktif olarak ticarette kullanılmaları gerekiyor. Bugün hala emekleme aşamasında olan bu teknolojide Bitcoin’in şu haline katlanılıyor evet, ama 10 yıl sonra bu teknoloji daha da halka doğru indiğinde Bitcoin değil, bugünkü alternatifler kullanılacaktır. "Devlet Paypal’ı yasaklamış mı, Western Union gelen paranın yarısını yolda yemiş mi, araya hafta sonu girince kaç iş günü geçmiş oldu, bizim para nerede kaldı?..." gibi problemler olmasın diye kripto paralar var artık.


Aslında bu varoluş mücadelesinin bir de anarşik tarafı var. Devletlere vergi vermeden, hesap vermeden, devletlerin bastığı parayı hayatın hiçbir alanında kullanmadan yaşamak istiyor bu teknolojinin geliştiricilerinin çoğu. Devletler ve bankalar da karşı hamle olarak nakite çeviren borsalara kimlik bilgisi şartı koşuyor, kart ile coin almanızı engellemeye çalışıyor, olmadı kendileri coin çıkarıyor ripple gibi.

Neyse, şu anda bu mücadeleden daha fazla bahsetmeyeceğim. Ama “Satoshi Nakamoto kim acaba;? Bizim dev team neden maske takıyor kim oldukları belli değil..” gibi meraklanabileceğiniz konuların cevabı buralarda gizli.



BTW bize ne sunuyor?

Birincisi, merkeziyetsiz coin. Yani belirli bir darphane (mining pool) yok. Transferler belirli bir yerden gitmek zorunda değil. Daha doğrusu transfer merkezlerini kaliteli hizmet vermek zorunda bırakan bir sistem kurulmuş.

Bu sistemin adı DPOS. 0.1 BTW karşılığı cüzdanlarınızdaki VOTE sekmesinden aynı anda 33 kişiye kadar oy verebiliyorsunuz. Oylarınızın gücü elinizdeki BTW miktarına göre belirleniyor. En çok oy alan 101 kişi transfer ve forging üzerinden para kazanıyor. Ama sistem, yine cüzdanımız üzerinden oy verdiğimiz adamların iş yapıp yapmadığını görmemizi sağlıyor. Çünkü, transferlerimizin hızlı yapılabilmesi için bu 101 delegenin bilgisayarlarının sürekli açık olması ve yeterli konfirmasyona olabildiğince hızlı ulaşmamız gerek. Delegelerin bu transferleri sıkıntısız yürütmeleri karşılığı yeni çıkan bloklardan kendilerine pay veriliyor. Mining benzeri olan ama hiç bir ekran kartı, işlemci vs. şart gerektirmeyen bu işleme "Forging" deniyor.

Productivity Rate kısmında ilk 101 delegenin ne kadar üretken bir performansları var görüyoruz. Memnun değilsek oyumuzu geri çekiyoruz. Ayrıca delegeler forge edilen blok başına 3 BTW gelir elde ediyorlar. Bu gelirin yüzde 10’u kendi seçmenlerine yine seçmenin oy gücüne göre paylaştırılıyor. Gayet demokratik bir sistem olmasının yanısıra, elinizdeki coin’i sahiplenmenizi de sağlıyor DPOS sistemi. Sürekli al-sat yapmaya kıyamıyorsunuz bir kere seçmen yada delege olduğunuzda.

DPOS’un BTW’de kullanımı ile ilgili daha detaylı ve biraz daha teknik bilgiyi aşağıdaki diğer cevaplarda okuyabilirsiniz.



BTW ekibinin bize bunca airdrop dağıtması pek çok insanı şüpheye düşürdü. Ama geliştiricilerimizin bunu da mantıklı bir sebebe dayandırdıklarını farkettim. DPOS teknolojisinin mucidi, Bitshares coinin geliştiricisi Dan Larimer milyarlarca ürettiği ve bu yüzden piyasalarda gayet ucuz olan Bitshares için sıkıntılı bulduğu konunun “poor token distribution” (coinlerin yetersiz dağılımı) olduğunu söylemiş. Bu sebeple oylama sisteminin de dengesi bozulabiliyor bazen. Ancak bizim maskeli arkadaşlar bugüne kadarki en güzel airdroplardan birini tasarlayarak her isteyene 250 ile 1750 BTW arası dağıtım yaptılar.



Düşük total supply bir diğer avantaj. Borsalardaki birçok coin yüz milyonlarca hatta milyarlarca üretilebiliyor. BTW ise 60 milyon adet üretilecek. Tüm üretim bittikten sonra daha fazla üretilip üretilmemesine o zamanki duruma göre delegeler karar verecek. Bizler de telegram grubu üzerinden o delegeler üzerinde etki sahibi olacağız. İşte bu duruma da Topluluk Coin’i diyorlar. Az üretilmesi ve 60 milyonda bırakılması şu an için avantajlı. Az sunulan her zaman daha kıymetlidir. Ancak ileride nasıl bir piyasa oluşacağı bilinemeyeceği için supply arttırma seçeneğinin bulunması da bir avantaj.



BTW kendi sidechain’ine sahip. Bu şu anlama geliyor. Yukarıda daha önce açıkladığım token’lardan oluşturma imkanı BTW temelinde de mümkün. Tıpkı Ethereum’un yüzlerce farklı işlevi olan token’ı gibi BTW de bu amaçla kullanılabilir. Smart Contract’lar yapılabilir, ICO’lar düzenlenebilir. Buna benzer bir özellik şu an Waves platformunda da var. Ethereum kadar popüler değil tabii ki henüz ama birkaç dakika içinde kendinize bir asset oluşturabiliyorsunuz. Mesela Digilira’nın WTRY’si, değeri 1 liraya sabitlenmiş bir Waves asset’idir. BTW de bu imkana sahip.



BTW kendi DEX’ini kuracak

Dex demek Decentralized Exchange, yani merkeziyetsiz borsa demek. Daha da açarsak, bir nevi torrent sistemi gibi düşünebiliriz merkeziyetsizliği. Borsaya bağlanmak için bir değil, bir çok server’a bağlanıyoruz. Hatta belki biz de server oluyoruz bir başkası için. Bu detayları tabii ki benim şu an bilmem mümkün değil. Meşhur DEX’ler arasında yine yukarıda bahsettiğim Waves Platform ve BTW’nin listelenmeyi beklediği Open Ledger’ı sayabiliriz.

Yani o ayılıp bayıldığımız Binance, Cryptopia, Bittrex, Yobit hiçbiri DEX değil. Kapasiteleri şu an belki daha yüksek ama, hepsinin de hacklenme ihtimali var. Coinlerinizin kaybolma ihtimali var.

DEX’te öyle bir ihtimal yok. Çünkü herkes herkesin bilgisine şifreli şekilde sahip. Ortada tek bir bina, bir süper bilgisayar falan yok. Milyon dolarlık yatırımcılar DEX’lerin gelişmesini bekliyorlar bu meşhur borsalardan kurtulmak için. Bizim DEX’imiz de bu yolda bir yapı taşı olacak.



BTW kendi DappStore’unu kuracak. Appstore gibi ama Decentralized (merkeziyetsiz) olanı. İsteyen yazılımcılar uygulamalarını BTW’nin platform mağazasından satabilecekler. Benzerini bir başka DPOS tabanlı coin olan Lisk yapmaya çalışıyor. 20-30 dolar arası geziniyor kendisi.



BTW hızlı, güvenli ve ucuz. Cüzdanlar arası transfer ücreti sadece 0.1 BTW. İleride değer kazandığı zaman delegeler tarafından oylanarak daha aşağıya da çekilebilir. Ama BTC’deki gibi “Sen hızlı transfer istiyorsun az fazla para ver, makas kesmiyor, kapı kilitli, az daha fee ver vs.” yok. Transfer çoğu zaman 1 dakika bile sürmüyor hesaplar arasında. Geciken bir transfer olursa BTW Explorer üzerinden takip edilebiliyor. Cüzdanlarda özel bir bakım çalışması yoksa zaten böyle bir durumla karşılaşmazsınız.



***********

Tabii ki her kripto parada olduğu gibi yanlış hesaba gönderdiğiniz bir transferin telafisi yok. Kripto paralarla ilgilenmek isteyen herkes master key (seed), second secret ve adres bilgilerinden tamamen kendisi sorumludur. Email adresinin şifresini kaybetmeye benzemez. Unutur yada hatalı bilgi girerseniz kaybedersiniz. Bunu önemle belirtiyorum.

Şifrenizi hatırlamıyorsanız aşağıdaki cevaplardan şifre başlıklı yazıyı okumanız faydalı olabilir.

***********
 
#3
BTW piyasaya girerken topluluktan gelen baskı sonucu, acele etmek zorunda kaldı ve Bitflip gibi küçük çaplı sayılabilecek bir Rus borsası ile kullanıma girdi. Yanlış bir hamle gibi görünse de, kişisel fikrim olarak bu durum bize avantaj da sağladı.

Bu mevzulara yeni giriş yapanlar için şunu belirteyim, dünyadaki altcoinlerin ve tokenların neredeyse tamamı, değerini BTC’ye göre belirler.

Parite her zaman Xyz Coin/BTC yada BTC/Xyz Coin şeklinde olur.
Bunun sebebi, borsalarda dolara çevrilebilecek coinlerin genellikle BTC ve ETH’den ibaret olmasıdır.
Hatta o da dolar değil, çoğu zaman UsdT (tether) diye bir birimdir ki, yeteri kadar gerçek dolar stokları var mı yok mu diye sorgulanmaktan burunları pislikten kurtulmaz.

Oysa Bitflip bize direkt olarak BTW/USD paritesi sağladı. Bitcoin yerlerde yuvarlanırken kimse bakmadı bile. Herkes 10 cent’ten 90 cent’e alım satımını yapmaya çalıştı. BTW’nin gelecekte değerli bir coin olmasını istediğimizi düşünürsek, keşke hep böyle BTC fiyatından etkilenmeyeceği borsalar olsa diye hayallere daldım.

Borsaya entegrasyon, cüzdanlarla ilgili sorunlar gibi mevzuları da Bitflip’te deneyimlememiz, daha büyük borsalara girmeden önce iyi oldu kanaatindeyim.

Öte yandan, henüz listelendiğimiz GetBtc borsası gerçekten heyecan verici. CoinMarketCap’e göre 15 milyon dolara yakın günlük işlem hacmi olan bu Rus borsası, bizdeki Paribu gibi nakit para karşılığı sadece BTC alınıp satılabilen bir borsa. BTC’nin yanına BTW olarak listelenecek olmamız gerçekten sıradışı.

Bunda da hem borsadan hem dev team’den şöyle bir fikir seziyorum. BTW kullanılarak BTC transferlerini ucuzlatmak istiyorlar. Koineks’te LTC ve Doge ile yaptığımız gibi yani. Bunun 15 milyon dolarlık bir borsada olması BTW açısından bir çok şeyi olumlu etkileyecektir. Şu sıralar fazla hacim yakalanamamış olsa da, BTW başka borsalarda listelendikçe GetBTC'nin eski kullanıcıları borsalar arası transferde BTW kullanarak işlem hacmimizi artıracaklardır.


Yazıyı düzenlediğim 10 Şubat 2018 itibariyle, bir de "commodity exchange" yani emtia borsasıyla anlaştıklarını duyurdu dev-team. BTW ana para birimi olarak kullanılacakmış. Emtia borsası deyince gözümde pamuk-buğday-demir vs satılan borsalar canlanıyor. Nasıl bir şeyle karşılaşacağız bilemiyorum ama bu da heyecan verici.


Sözün özü

BTW, birçok ülkenin birçok borsasında listelenecek olmasıyla direkt olarak o ülkenin para birimine çevrilebilecek (bitflip/ruble gibi), mining derdi olmadığı için çevreci, delege sistemi sayesinde demokratik ve elinizdeki coin’e sahip çıkmanızı sağlayan, orta vadede BTC, ETH, ZCASH, XMR, LTC grubuna girebilecek bir coindir. Tabii ki şu an herkes canlıyı görmek istiyor ama canlı para için değerini düşürmeye çalışmak en hafif tabiri ile sabırsızlıktır. Hepimize bol şans.
 
#4
Şifre Mevzuları:
Master Key, Second Secret, Cüzdan, Telegram Botu




Master Key, wallet.bitcoinwhite.org üzerinden ilk cüzdanınızı açtığınızda size verilen 12 rasgele kelimeden oluşan giriş anahtarıdır. Bu kelimeler sizin hem şifreniz, hem hesabınız, hem gizli sorunuz, hem gizli cevabınızdır. Sizden başka kimse bilemez. Kimseye söylememeniz, göndermemeniz gerekir. Yalnızca üyelik aşamasında, bilgisayar yada telefonunuza “BTW-secret.txt” adıyla otomatik olarak kaydedilir. Cüzdanınıza her girmek istediğinizde bu 12 kelimeyi kullanmanız gereklidir.

Second Secret, bir ekstra güvenlik önlemidir. Master Key çok uzun olduğu için bilgisayarınızda veya email adresinizde kayıtlı olabilir. Bu yüzden, olası bir hacklenme durumunda şifrenizi çalan korsanlar hesabınızdan para çekebilir. Second Secret böyle bir riske karşı 2. bir şifre istemenizi sağlar. Bu ikinci şifre ilki gibi rasgele kelimelerden oluşmaz. Sizin belirleyeceğiniz bir şifredir. Sadece sizin aklınızdadır. Unutmayacağınız bir şifre koymanız gereklidir.

Kendiniz de BTW çekmek istediğinizde önceden belirlediyseniz, sizden Second Secret talep edilir. Second Secret mecburi değildir. Kullanmak isterseniz hesabınızdan 5 BTW kesilir.

*** *** *** *** *** *** *** ***

Master Key’i unutursanız, ilk yapmanız gereken BTW-secret.txt dosyasını cüzdanı ilk açtığınız cihazda aratmaktır. Bulamadıysanız, yanlışlıkla silmiş ya da format atmışsanız, Android için Disk Digger, Windows için Recuva gibi veri kurtarma yazılımlarını deneyebilirsiniz.

Kaybolan Second Secret için ise tek çözüm hatırlamanızdır. Kendiniz bilgisayarınıza, telefonunuza yada bir kağıda yazmadıysanız, sistemin sizin şifrelerinize ulaşması Blockchain teknolojisi gereği, imkansızdır.

Kişisel cüzdanlar ile borsa cüzdanları birbirinden farklıdır. Borsada tek üyelik ile yüzlerce farklı kripto para üzerinde işlem yapabilirsiniz. Ve borsa şifrenizi unutursanız email yada telefon ile yenileyebilirsiniz. Kişisel cüzdanlar ise size kurtarma e-mail’i atmaz. Gizli soru sormaz. Doğrulama istemez. Cüzdanınızın güvenliği tamamen size bağlıdır. Dikkatli olun!

*** *** *** *** *** *** *** ***

Telegram Botu, (@BTCWHITE_BOT) airdropların dağıtımı için zekice tasarlanmış bir bottur. Airdrop sürecinde merkezden BTW’yi alıp, bota kaydettiğimiz adres numaraları üzerinden hepimize dağıttı. Aynı zamanda bakiyemizi de görüntüleme (balance komutu) yetkisi var. Ancak bu bot asla hesaplar transfer yapamaz.

Bu sebepten, eğer bot ile cüzdanda çıkan bakiyeler birbirini tutmuyorsa, muhtemelen bota hatalı adres kaydı yapmışsınız ve airdropları başka birinin cüzdanına göndermişsiniz demektir. Geçmiş olsun. Eğer numaralar aynı ise ve sorun devam ediyorsa, dev-team’den biri ile görüşmenizde fayda var.

Mevzunun airdropla alakası yoksa, sadece bakiyenize bot yoluyla hızlı erişmek istiyorsanız, /setaddress komutuyla cüzdanı açabildiğiniz yaklaşık 20 rakamdan oluşan adresi Bot’a girebilirsiniz.
 
#5
BTW Transferi Yapmak İstediğinizde:

Recipient: Alıcının yaklaşık 20 rakamdan oluşan adresini girmelisiniz.

Amount: Göndermek istediğiniz miktarı girmelisiniz. Buraya girdiğiniz miktara 0.1 BTW masraf eklenecektir.

Fee: Masraf demektir. Kişisel cüzdanlar arasında yada kişisel cüzdandan borsaya gönderirken sabit 0.1 BTW olarak belirlenmiştir.

Remark: Transferlerinize detay eklenmesi gerekirse diye bulunan bir seçenektir. Boş bırakınız.

  • Borsadan borsaya yada borsadan kişisel cüzdanınıza BTW çekerken masraflar 0.1 BTW değildir. Masraflar borsalara göre değişkenlik gösterir.

Transferinizde Sorun Görüyorsanız:

Normal şartlarda yaptığınız bir transfer, gönderdiğiniz BTW miktarına göre birkaç saniye ile 1 dakika arasında karşı tarafa ulaşır. Özellikle borsalara yaptığınız gönderimlerde bazen entegrasyon yada kapasite problemlerine bağlı olarak ufak gecikmeler yaşanabilir.

Transferde sorun olduğunu düşünüyorsanız öncelikle BTW Explorer ile transferinizin hangi aşamada olduğunu görün. Gönderim yaptığınız hesap numaranızı yazarsanız transfer bilgilerine ulaşacaksınız.

BTW Explorer: http://62.210.53.73:6040/

Buradan da bir çözüme erişemezseniz Gönderimi bir borsaya yaptıysanız öncelikle borsa ekibi ile iletişime geçmeye çalışın. BTW'niz orada takılmış olabilir.

Yine çözüme ulaşamazsanız, Telegram grubundan AlexPro yada Dev-Team’den herhangi biri ile iletime geçebilirsiniz.

Bu aşamaya geleceğini düşünmesem de panik yapmadan önce izlemeniz gereken yol yukarıda yazdığım gibidir.
 
#6
DPOS NEDİR? DELEGELİK SİSTEMİ BTW'DE NASIL İŞLER?

DPOS, Delegated Proof of Stake’in kısaltmasıdır. Basitçe açıklamak gerekirse, para transferlerinin ve coin hakkındaki önemli kararların, oylama sonucu seçilmiş delegelerce yürütüldüğü bir sistem anlamına gelir.

--- --- --- --- --- --- --- --- ---

Kripto paraların atası olan Bitcoin (BTC), Proof of Work (POW) sistemiyle çalışan bir sanal paradır. Bu sistemde coin üretimi, dev bir matematik probleminin çözülmesine, dolayısıyla işlem gücü yüksek işlemci, ekran kartı yada ASIC makinelere dayalıdır. Bu işleme “madencilik” yada “kazım” denir. Toplam 21 milyon BTC üretilecektir, şu an kazılan miktar ise 16 milyon civarındadır. Kazım yapıldıkça işlem daha da zorlaşmakta, daha gelişmiş makinelere ve daha çok enerjiye ihtiyaç duyulmaktadır. Bu da Bitcoin ve diğer POW coinler için olumsuz görüşlere sebep olmaktadır.

DPOS sisteminin kökü olan POS sisteminde ise, üretilecek coin diye bir kavram yoktur. Bloklar en baştan açıktadır. Blokların işlenmesi, node’ların transferleri yürütmesi ile eş zamanlı gerçekleşir. Bir yandan yeni bloklardan coinler oluşturulurken, diğer yandan transfer ve diğer bazı işlemlerden kesilen masraflar sisteme node’lar yoluyla yeniden eklenir. Sıradan bir bilgisayar dışında fazladan elektrik tüketimi yapacak bir cihaza ihtiyaç yoktur. Sistemin düzgün işlemesi için yeterli sayıda node’un açık olması yeterlidir. Bu yüzden sıradan bilgisayar yeterli olsa da, işlevsellik açısından kiralık server’lar tercih edilmektedir. Node’ların yaptığı bu işleme Staking veya Forging denir. Mühürlemek yada onaylamak diyebiliriz. POS sisteminde kişisel cüzdan uygulamanız aynı zamanda bir node gibidir. Coin varlığınız belirli bir miktarın üzerinde ise, cüzdanınızı sisteme senkronize ettikçe hem sistemi rahatlatır, hem de coin kazanırsınız.

Şu an çok popüler olmasa da, borsalarda kullanılan ilk POS tabanlı coin “Peer Coin”dir. STRAT, QTM gibi coinler ise bugünkü iyi bilinen POS coinler arasında.

--- --- --- --- --- --- --- --- ---

Peki node’lar başka nasıl çalışabilir? Bu konu üzerinden POS sistemi içerisinde farklı alternatifler ortaya çıkmıştır. DPOS da bunlardan biridir.

DPOS’un mucidi Dan Larimer’dir. Sistemin uygulandığı ilk coin ise Bitshares “BTS”dir. DPOS’ta node’ları çalıştıracak delegeler coin sahiplerinin vereceği oylar ile seçilir ve işlerini yapmaları doğrultusunda ödüllendirilir. İşini yapmayan delegeye verilen oy geri çekilir ve yerine bir başkası geçer. Bu şekilde kalitenin devamlılığı sağlanır.

Bugün Lisk, Ark, EOS gibi coinlerde de DPOS sistemi kullanılmaktadır. Bitcoin White (BTW) ekibi, DPOS sistemini uygun bulduğu şekilde optimize ederek BTW’yi yaratmıştır.

--- --- --- --- --- --- --- --- ---

BTW’nin DPOS’u 101 delege üzerinden çalışır. Delege olmak için hesabınızda minimum 1000 BTW bulundurmalı ve ayrıca 100 BTW delege adaylığı için vermelisiniz. Bu şekilde adaylıktaki ciddiyetiniz sınanır. Bunu yaptıktan sonra delege adayı olursunuz ve oy beklemeye başlarsınız.

Sizden beklenen vaat, öncelikle sürekli açık ve internete bağlı bir node’unuz olmasıdır. Server üzerinden çalışanlar bu yüzden tercih sebebidir. Bunun dışında BTW’nin tanıtımını yapmanız, yatırımcı çekmeniz, yeni fikirler üretmeniz, stratejiler geliştirip paylaşmanız size oy getirecektir. Delege olduğunuzda transfer ücretleri, total supply artırımı gibi konularda söz sahibi olacağınız için bu konularda da görüşlerinizi belirtebilirsiniz. BTW’nin güncel transfer ücreti sabit 0.1 BTW, total supply ise 60 milyondur.

İlk 464.500 blok sistem tarafından otomatik delegelerce forge edilecek. O yüzden node kurduğunuzda ilk olarak şu ana kadar forge edilen miktara kadar node’unuzu senkronize etmeniz gerekiyor. Bunu sistem delegelere devredilene kadar sürekli takip etmek zorunda değilsiniz. Ancak 464.500’e ulaşıldığında senkronize değilseniz, ilk 101’e girseniz dahi senkronize olana kadar vakit kaybedersiniz.

--- --- --- --- --- --- --- --- ---

Şu an için yapmanız gereken oy toplamaktır. İlk 101’e seçilmeniz halinde sizin node’unuz üzerinden açılan her blok için 3 BTW gelir elde edeceksiniz. Blokların açılması işlemlerin çokluğuna bağlı olarak 20 saniye civarında sürmektedir. İşlem ne kadar çok olursa, bloklar o kadar hızlı açılır. (?) Elde ettiğiniz 3 BTW gelirin yüzde 10’luk bir kısmı size oy veren seçmenlere dağıtılmaktadır.

Bir kere delege seçilmeniz sürekli öyle kalacağınız anlamına gelmez. BTW’nin DPOS sisteminde oylama sürekli devam eder. İşin daha da güzeli, oylar oy veren insan sayısına göre hesaplanmaz. Aksi takdirde, bir kişi onlarca yedek hesap açar ve hepsinden aynı delegeye oy vererek hile yapabilirdi.

Bu yüzden size oy verenlerin sayısı değil, elinde toplam kaç BTW olduğu önemlidir. Yani 10.000 BTW’si bulunan 1 kişinin oyu, 1000 BTW’si bulunan 10 kişinin oyuyla eşittir. Borsada bulunan BTW’ler dikkate alınmaz. Oy verenin kendi kişisel cüzdanında bulunan BTW önemlidir.

Delege adayı oldunuz ve ilk aşamada 101’e seçilemediyseniz de, node’unuzu açık tutmaya devam edebilirsiniz. Aslında delege adayları da transfer işlemlerine node’lar yoluyla onay vermektedir. Dolayısıyla sistemi zenginleştirirler. Öte yandan, seçim hiç bitmediği için, ne zaman ilk 101’e gireceğiniz belli olmaz. Hazır olmalı ve seçim kampanyanıza devam etmelisiniz.

Seçmenlerinizin ne kadar çoğu “Holder” ise o kadar iyidir. Bugün cüzdanımda 10.000 BTW varken size oy verdiysem, ancak yarın bunun tamamını borsaya yatırırsam, sizi bugün ilk 101’e çıkarıp yarın tekrar sıralamanızı düşürebilirim.

Bir coinin değer kazanması için en önemli etkenlerden biri, o coine sahip olanların coini ellerinden ucuza çıkarmaması, coine değer vermesidir. Bu yüzden BTW düşük bir total supply’a sahiptir. Balina oluşumunu engellemek için binlerce insana bedava dağıtılmıştır, insanların airdrop’u “paraya çevir-kurtul” olarak değerlendirmemesi ve coinin değerinin yükselmesi/yüksek kalması için Holder’lara avantajlar sağlamıştır.
 
#7
SADECE OY VERMEK İSTEYENLER İÇİN:

  • Cüzdanınızdan Vote sekmesine girin.
  • İlk 101’deki “BTW Delegate 1” gibi ismi olanlara oy vermeyin. Onlar ileride devre dışı kalacak bot delegelerdir. Oy ücretiniz boşa gitmesin.
  • Şu anki ilk 101’in dışındakilerden 33 kişiye kadar seçin. Vote butonuna tıkladığınızda hesabınızdan 0.1 BTW düşecektir. 1 kişi de seçseniz, 33 kişi de seçseniz 0.1 BTW ücretlidir.
  • Toplam 101 kişi için oy verebilirsiniz. Kime oy vereceğinize karar verdiyseniz, toplam 0.4 BTW tutar. (33+33+33+2)

  • Bot delegeler iptal olduğunda, oy verdiklerinizden kaçı ilk 101’e girerse, onların gelirinden size komisyon verilecek. Elinizde ne kadar çok BTW tutarsanız ve ilk 101’de ne kadar çok delegeniz varsa, o kadar çok komisyon kazanırsınız.
  • Delegelerin gelirlerinin %10’u seçmenlerin arasında pay edilir. BTW’ye en çok sahip çıkan seçmene en büyük dilim verilir.
  • Söz gelimi, toplam 0.3 BTW harcayarak 99 delege adayına oy verdiniz. Bunlardan 50’si ilk 101’e girdi ve delege seçildi. İyi bir yatırım yaptınız ve cüzdanınızda da 100.000 BTW var diyelim. Muhtemelen en yüksek miktar sizde olacağı için, bu 50 delegeden en çok payı siz alacaksınız.
  • BTW’nizi kendi wallet’ınızdan çekip borsaya yatırdığınız günlerde, delegelerden pay alamazsınız. Bir nevi, bankaya aylık faize yatırmak gibi düşünün. Paranız kendi cüzdanınızdayken kendiliğinden gelir kazanır. Borsaya attığınızda ise kendi stratejiniz ile al-sat yaparak kazanmanız gerekir.
  • Dolayısıyla iyi düşünüp karar vermeniz gerekir. Borsada değerlendirmek mi, yoksa oy verip kendi cüzdanınızda nadasa bırakmak mı daha faydalı? BTW sistemi sizden şunu ister: Borsada satacaksanız da bizim size delegeler yoluyla kazandıracağımızdan daha kârlı bir fiyata satın ki, BTW’nin değeri yükselsin.
  • Delegeler aktif hale geçince, eğer oy verdiğiniz delegenin “productivity rate” yani üretkenlik oranı düşükse, oyunuzu geri çekin. Delege size yeteri kadar kazandırmıyor, sistemini açık tutmuyor demektir.
  • Oy çekme işleminde de, oy verirken olduğu gibi 33 delegeye kadar aynı anda oy çekebilirsiniz. Her oy çekme işlemi için 0.1 BTW ücret ödersiniz. Dilerseniz daha iyi çalışacak bir delegeye yada delege adayına oyunuzu tekrar verebilirsiniz. Aynı anda toplam maksimum 101 oyunuz olabilir. Karar size kalmış.